Бүгінгі таңда демократиялық қоғам құрудың басым міндеттерінің бірі сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес болып табылады. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрестің өзектілігі-бұл кешенді сипатта болуы керек. Мемлекеттің ғана емес, елдің барлық өңірлерінде бүкіл азаматтық қоғамның шоғырландырылған күш-жігері қажет.  Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес, біріншіден, мемлекеттің тұрақты және тынымсыз функциясына, екіншіден - қоғам тарапынан қырағы бақылаудың нысанасына айналғанда ғана нәтиже болады.

        Тәуелсіздіктің алғашқы күндерінен бастап сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес республикамыздың мемлекеттік саясатының негізгі басымдықтарының бірі болып табылады. Қазақстан ТМД елдерінің ішінде бірінші болып «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы»(1998 жыл) және «Мемлекеттік қызмет туралы»(1999 жыл) Заңдар қабылдады, сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес жөніндегі арнайы мемлекеттік орган құрды. Биыл Қазақстан Республикасының 2022 - 2026 жылдарға арналған сыбайлас жемқорлыққа қарсы саясатының тұжырымдамасықабылданды, онда үздік халықаралық практикаға сәйкес сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылдың практикалық шаралары мен тетіктері көзделген. Онда мемлекеттік сыбайлас жемқорлыққа қарсы саясаттың тиімділігін арттырудың жаңа тетіктері мен құралдары енгізілген.

         Қоғамның, жаппай сыбайлас жемқорлыққа қарсы қозғалыстың белсенді қатысуынсыз сыбайлас жемқорлыққа қарсы шараларды тиімді іске асыру мүмкін емес. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы табысты іс-қимыл үшін жауапкершілік тек мемлекетте ғана емес, қоғамда да, әрбір жеке азаматта да болады. Мемлекет пен қоғамның бірлігі мен өзара сенімі ғана сыбайлас жемқорлыққа қарсы тұруға мүмкіндік береді.

         Сыбайлас жемқорлық барлық құқықтық институттарға жойқын әсер етеді. Білім беру саласында орын алған сыбайлас жемқорлық фактілері өскелең ұрпақты қалыптастыру процесіне, оның адамгершілік негіздеріне және Қазақстандағы жасампаз үдерістерге деген сеніміне жойқын әсер етеді.

        Білім беру саласындағы сыбайлас жемқорлыққа байланысты қылмыстардың неғұрлым тән түрлері мыналар болып табылады:

1) жоғары оқу орнына түскені үшін пара алу. Бұл теріс пайдаланудың ең көп таралған түрі. Кейбір бағалаулар бойынша жоғары оқу орнына түскені үшін пара алу қылмыстың 80% құрайды;

2) ЖОО оқытушыларының және емтихан комиссияларының мүшелерінің репетиторлығы;

3) орта және жоғары кәсіптік білім беру мекемелерінде емтихандар мен сынақтар тапсырғаны үшін пара алу;

4) білім беру мекемесінде үй-жайларды жалдау шартын жасасқаны және мемлекеттік мүлікті заңсыз жалға беру жолымен лауазымдық өкілеттіктерін асыра пайдаланғаны үшін пара алу;

5) білім беру мекемесінде оқудан өтпеген адамдарға дипломдар мен аттестаттарды сату;

6) балаларды балабақшалар мен жалпы білім беретін мектептерге орналастырғаны үшін пара алу.